10 zasad cyberbezpieczeństwa. Proste nawyki mogą ochronić dane i pieniądze

Cyberprzestępcy wykorzystują nie tylko luki w zabezpieczeniach. Liczą również na pośpiech, emocje i zaufanie użytkowników. Dlatego część zasad zwiększających bezpieczeństwo w sieci nie wymaga specjalistycznej wiedzy ani dodatkowego sprzętu.

Jedną z podstaw jest regularne aktualizowanie systemów operacyjnych i aplikacji. Aktualizacje pozwalają usuwać wykryte podatności, dlatego NASK zaleca, by ich nie odkładać i – jeśli to możliwe – korzystać z aktualizacji automatycznych.

Kolejnym zabezpieczeniem jest uwierzytelnianie dwuetapowe, czyli 2FA. Po jego włączeniu samo zdobycie hasła nie wystarczy do zalogowania się na konto. Potrzebny jest jeszcze dodatkowy element, np. kod z aplikacji uwierzytelniającej, potwierdzenie na telefonie lub klucz bezpieczeństwa.

Ważne są także same hasła. Powinny być długie – NASK wskazuje co najmniej 14 znaków – oraz inne dla każdego serwisu. Do ich przechowywania można wykorzystywać menedżera haseł.

Szczególną ostrożność trzeba zachować przed wpisywaniem loginu, hasła czy danych karty. Fałszywe strony mogą niemal idealnie przypominać witrynę banku, sklepu lub operatora płatności. Różnica może kryć się jedynie w adresie – zmienionej literze, dodatkowym myślniku czy dopisanym słowie.

Podobna zasada dotyczy wiadomości od znajomych. Niespodziewana prośba o przelew lub kod BLIK powinna zostać zweryfikowana innym kanałem. Najprostszym rozwiązaniem jest telefon do osoby, która rzekomo wysłała wiadomość.

Podejrzane SMS-y można zgłaszać do CERT Polska pod bezpłatnym numerem 8080.

Oszust może również podawać się za pracownika banku i informować o rzekomej próbie włamania lub podejrzanej transakcji. Częstym elementem takiego działania jest wywołanie presji i przekonywanie, że decyzję trzeba podjąć natychmiast.

NASK radzi w takiej sytuacji zakończyć rozmowę i samodzielnie zadzwonić do banku, korzystając z jego oficjalnego numeru. Nie należy przekazywać haseł i kodów SMS ani instalować aplikacji umożliwiających komuś zdalny dostęp do urządzenia.

Ostrożność jest potrzebna także przy ofertach inwestycyjnych obiecujących szybki i wysoki zysk przy niewielkim ryzyku. Wiarygodności takiej oferty nie potwierdza nawet obecność znanej osoby w reklamie  oszuści mogą wykorzystywać technologie pozwalające tworzyć fałszywe materiały.

NASK przypomina również o oddzielaniu urządzeń prywatnych od służbowych oraz wykonywaniu kopii zapasowych ważnych plików. W przypadku backupu zalecana jest zasada 3-2-1: trzy kopie danych, dwa różne rodzaje nośników i przynajmniej jedna kopia przechowywana w innym miejscu.

To zabezpieczenie nie tylko przed cyberatakiem. Kopia może uratować dokumenty, zdjęcia czy inne pliki również w przypadku awarii sprzętu, jego uszkodzenia, pożaru lub zalania.

Wspólnym elementem większości zasad jest ograniczone zaufanie. Kilka dodatkowych sekund na sprawdzenie adresu strony, potwierdzenie wiadomości czy zweryfikowanie rozmówcy może zdecydować o tym, czy dane i pieniądze pozostaną bezpieczne.

źródło: opracowanie własne na podstawie materiałów NASK