Astygmatyzm to jedna z częściej występujących wad wzroku, która może wpływać na ostrość widzenia zarówno z bliska, jak i z daleka. Astygmatyzm sprawia, że obraz może być niewyraźny, zniekształcony lub mniej wyraźny w określonych kierunkach. Wada ta może występować samodzielnie albo razem z krótkowzrocznością lub nadwzrocznością. Warto wiedzieć, z czego wynika astygmatyzm, jakie sygnały mogą na niego wskazywać i w jaki sposób można go korygować.
Astygmatyzm - na czym polega ta wada wzroku?
W prawidłowo funkcjonującym układzie optycznym oka światło powinno skupiać się w odpowiednim miejscu na siatkówce, dzięki czemu obraz jest wyraźny. Astygmatyzm pojawia się wtedy, gdy powierzchnia rogówki lub rzadziej, soczewki oka nie ma regularnego kształtu. W efekcie promienie światła nie skupiają się w jednym punkcie, co może prowadzić do powstawania nieostrego lub zniekształconego obrazu. Osoba, u której występuje astygmatyzm, może mieć wrażenie, że niektóre linie są mniej wyraźne, a kontury przedmiotów delikatnie się rozmywają. Stopień nasilenia tej wady może być różny, dlatego także odczuwane trudności z widzeniem mogą się znacząco różnić między poszczególnymi osobami.
Skąd może brać się astygmatyzm?
Najczęściej astygmatyzm wiąże się z naturalnym, nieregularnym kształtem rogówki, który może mieć podłoże indywidualne lub rodzinne. U części osób wada jest obecna już od dzieciństwa, natomiast u innych może zmieniać się wraz z wiekiem. Astygmatyzm nie jest wynikiem takich codziennych czynności jak czytanie, korzystanie z telefonu czy praca przy komputerze, choć przy niewyrównanej wadzie wzroku takie aktywności mogą sprawiać większy dyskomfort. W pewnych przypadkach zmiany kształtu rogówki mogą mieć związek z urazem oka, zabiegiem lub innymi czynnikami wpływającymi na jej powierzchnię. Przyczyna i charakter wady są indywidualne, dlatego astygmatyzm najlepiej oceniać podczas profesjonalnego badania wzroku.
Astygmatyzm - jakie objawy mogą zwracać uwagę?
Objawy, jakie daje astygmatyzm, nie zawsze są jednakowe i często zależą od stopnia wady. Jednym z najczęstszych sygnałów jest niewyraźne lub zniekształcone widzenie, które może pojawiać się zarówno podczas patrzenia na przedmioty znajdujące się blisko, jak i te położone dalej. Astygmatyzm może również powodować trudności z dostrzeganiem drobnych szczegółów, liter lub kontrastowych krawędzi. Niektóre osoby zauważają, że muszą częściej mrużyć oczy, aby uzyskać bardziej wyraźny obraz. Przy dłuższym skupieniu wzroku astygmatyzm może wiązać się również z uczuciem zmęczenia oczu, zwłaszcza podczas czytania, pracy przy ekranie lub prowadzenia samochodu.
Astygmatyzm - dlaczego czasem trudno go zauważyć?
Niewielki astygmatyzm może przez długi czas nie powodować wyraźnych dolegliwości, dlatego część osób nie zdaje sobie sprawy z jego obecności. Mózg potrafi w pewnym stopniu przyzwyczaić się do mniej ostrego obrazu, szczególnie jeśli wada rozwija się stopniowo. Astygmatyzm może wtedy dawać subtelne sygnały, takie jak częstsze mrużenie oczu, problemy z koncentracją wzroku czy zmęczenie podczas pracy wymagającej dokładnego widzenia. Zdarza się również, że trudności są przypisywane niewyspaniu, długiej pracy przy komputerze albo niewłaściwemu oświetleniu. Z tego powodu astygmatyzm często jest wykrywany dopiero podczas rutynowego badania wzroku.
Jak można korygować astygmatyzm?
Astygmatyzm można korygować na kilka sposobów, a wybór odpowiedniego rozwiązania zależy między innymi od wartości wady, codziennych potrzeb i preferencji danej osoby. Jedną z najczęściej stosowanych metod są okulary wyposażone w odpowiednio dobrane szkła korekcyjne. Astygmatyzm może być również korygowany za pomocą soczewek kontaktowych zaprojektowanych tak, aby uwzględniały nierównomierną krzywiznę oka. Takie soczewki określa się najczęściej jako soczewki toryczne i są one dostępne w różnych wariantach użytkowania. W określonych przypadkach astygmatyzm może być także korygowany metodami zabiegowymi, jednak decyzję o takim rozwiązaniu zawsze poprzedza szczegółowa ocena wzroku i indywidualnych uwarunkowań.
Soczewki kontaktowe jako jedna z możliwości korekcji
Dla osób, które nie chcą na co dzień korzystać z okularów, astygmatyzm nie musi oznaczać rezygnacji z soczewek kontaktowych. Soczewki toryczne są projektowane w taki sposób, aby utrzymywały odpowiednią pozycję na oku i zapewniały właściwą korekcję w określonych osiach. Dzięki temu astygmatyzm może być korygowany również podczas aktywności fizycznej, pracy czy codziennych zajęć, w których okulary bywają mniej wygodne. Dobór soczewek powinien uwzględniać nie tylko wartość wady, lecz także indywidualne parametry oka i sposób użytkowania soczewek. Odpowiednio dopasowana korekcja sprawia, że astygmatyzm może być skutecznie wyrównywany w sposób dostosowany do stylu życia konkretnej osoby.
źródło: materiał partnera, artykuł sponsorowany
