Rewolucja w przepisach dla młodych kierowców i zapowiedź ostrzejszych kar

Zmiany przygotowane przez Ministerstwo Infrastruktury wprowadzają m.in. obowiązkowy okres próbny oraz zasadę bezwzględnej trzeźwości. Jednocześnie policja i resort sprawiedliwości wyjaśniają kluczową kwestię: nowe zasady nie działają wstecz, ale w drodze są kolejne surowe reformy dla wszystkich uczestników ruchu.

W odpowiedzi na liczne pytania i wątpliwości Policja wydała oficjalny komunikat precyzujący, kogo dotyczą nowe regulacje:

• ♦ Prawo jazdy kategorii B uzyskane od 4 września 2026 roku – kierowca automatycznie podlega nowym zasadom okresu próbnego.

• ♦ Prawo jazdy kategorii B uzyskane przed 4 września 2026 roku – nowe przepisy o okresie próbnym nie mają zastosowania wstecz.

Nadzór nad młodymi stażem kierowcami został znacząco zaostrzony, a czas jego trwania zależy od wieku w momencie zdobycia dokumentu:

• ♦ 2 lata – dla osób, które uzyskały prawo jazdy po ukończeniu 18. roku życia,

• ♦ 3 lata – dla osób, które zdobyły uprawnienia w wieku 17 lat (okres ten trwa maksymalnie do ukończenia 20. roku życia).

• 1. Bezwzględna trzeźwość (0,0‰): zabronione jest kierowanie jakimkolwiek pojazdem przy jakimkolwiek stężeniu alkoholu we krwi (0,0‰), w powietrzu wydychanym (0,0 mg/dm³) lub obecności środków odurzających. Złamanie tej zasady oznacza decyzję starosty o cofnięciu uprawnień.

• 2. Dodatkowe ograniczenia dla niepełnoletnich (17-latków): przepisy nakładają szczególne rygory m.in. w zakresie przewozu pasażerów oraz wykonywania określonych przewozów drogowych.

• 3. Płatne szkolenie na płycie poślizgowej (500 zł): młody kierowca, który w okresie próbnym przekroczy 12 punktów karnych, będzie musiał w ciągu 12 miesięcy odbyć praktyczne szkolenie z zagrożeń w ruchu drogowym w Ośrodku Doskonalenia Techniki Jazdy. Brak zaliczenia ćwiczeń na płycie poślizgowej skutkuje zatrzymaniem prawa jazdy.

• 4. Cofnięcie uprawnień po popełnieniu przestępstwa lub 3 poważnych wykroczeń: przewidziano też natychmiastowe odebranie prawa jazdy, jeśli kierowca w ciągu pierwszych 2 lat popełni przestępstwo komunikacyjne albo 3 poważne wykroczenia (np. znaczne przekroczenie prędkości, wymuszenie pierwszeństwa na pieszym czy naruszenie zakazu wyprzedzania).

Zmiany dla młodych kierowców to dopiero początek. Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowuje nowelizację Kodeksu karnego i Kodeksu wykroczeń, która dotknie wszystkich kierowców oraz użytkowników hulajnóg elektrycznych:

• 1. Bezwzględne więzienie za jazdę po alkoholu i z zakazem: Sąd nie będzie mógł już wymierzyć kary ograniczenia wolności ani samej grzywny wobec osób prowadzących pod wpływem alkoholu/środków odurzających (art. 178a § 1 i 4 KK) oraz łamiących sądowy zakaz prowadzenia pojazdów (art. 244 KK). Zniknąć ma też opcja warunkowego umorzenia postępowania. W praktyce oznacza to orzekanie kary pozbawienia wolności.

• 2. Zawieszenie kary tylko w wyjątkowych sytuacjach: zawieszenie wykonania kary więzienia ma być możliwe wyłącznie w „szczególnie uzasadnionych przypadkach”, co każdorazowo oceni sąd.

• 3. Zakazy prowadzenia pojazdów odbywane po kolei: jeśli kierowca otrzyma kilka sądowych zakazów prowadzenia pojazdów, nie będą one już biegły jednocześnie, jak dotychczas. Nowe zakazy zaczną obowiązywać dopiero po zakończeniu poprzednich – jeden po drugim.

• 4. Zmiany dla wszystkich pojazdów i motocykli: nowe rygory Kodeksu karnego obejmują wszystkich kierujących pojazdami mechanicznymi, w tym motocyklistów.

• 5. Nowe wykroczenie dla hulajnóg i na chodnikach: w Kodeksie wykroczeń pojawi się przepis wymierzony w osoby naruszające zasady ruchu na drogach dla rowerów, ścieżkach pieszo-rowerowych i chodnikach (dotyczy to m.in. użytkowników hulajnóg elektrycznych). Za stworzenie zagrożenia grozić będzie kara aresztu, ograniczenia wolności albo grzywna nie niższa niż 100 zł.

źródło: opracowanie własne na podstawie materiałów Biura Ruchu Drogowego KGP oraz Ministerstwa Sprawiedliwości