„Nie lynkej się ślōnskij godki”. Apel do prezydenta w sprawie języka śląskiego

Europoseł Łukasz Kohut zwrócił się do prezydenta Karola Nawrockiego z apelem o podpisanie ustawy uznającej język śląski za język regionalny. Decyzja prezydenta będzie kluczowa dla dalszych losów sprawy, która od lat wywołuje polityczne i społeczne spory.

Poseł Koalicji Obywatelskiej Łukasz Kohut skierował list do Prezydenta RP Karola Nawrockiego w związku z nowelizacją przez Sejm i Senat ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych. Nowe przepisy zakładają nadanie językowi śląskiemu statusu języka regionalnego. To już dziewiąta próba prawnego uznania śląszczyzny w Polsce. Po zakończeniu prac parlamentarnych dalszy los ustawy zależy od decyzji prezydenta. Może on ją podpisać, zawetować lub skierować do Trybunału Konstytucyjnego.

— Ślōnsko godka jest czymś wyjątkowym. To skarb, który nasze starki i starziki, babcie i dziadkowie przekazywali nam, kolejnym pokoleniom. Trzeba chronić ten skarb. Jeśli język śląski nie otrzyma realnego wsparcia od państwa, istnieje zagrożenie, że zaniknie. A przecież już tak wiele z naszego dziedzictwa zostało bezpowrotnie utracone — pisze w swoim liście Łukasz Kohut.

„Nie lynkej się ślōnskij godki”

Europoseł apeluje do prezydenta o podpisanie ustawy. Jak podkreśla, język śląski jest ważnym elementem tożsamości regionalnej i dziedzictwa kulturowego Ślązaków, przekazywanym z pokolenia na pokolenie. Łukasz Kohut wskazuje, że brak instytucjonalnej ochrony może prowadzić do zaniku języka. Odwołuje się także do doświadczeń historycznych, przypominając o represjach i marginalizacji w okresie PRL. W jego ocenie podpisanie ustawy byłoby symbolicznym gestem naprawy krzywd z przeszłości. Kohut przywołuje również argumenty językoznawcze, wskazując na zmiany w podejściu do śląszczyzny oraz na fakt, że według danych spisowych około pół miliona obywateli deklaruje posługiwanie się językiem śląskim.

— Dziś ma Pan, Panie Prezydencie, niepowtarzalną okazję podjąć decyzję o znaczeniu historycznym, która godnie upamiętni Ślązaków krzywdzonych przez władze komunistyczne i będzie aktem dziejowej sprawiedliwości — dodaje europoseł.

Spór wokół ustawy i oczekiwanie na decyzję

Ustawa od lat budzi kontrowersje. Jej zwolennicy podkreślają, że nadanie językowi śląskiemu statusu regionalnego wzmocni ochronę kultury i nie stanowi zagrożenia dla jedności państwa. Przeciwnicy zwracają natomiast uwagę na możliwe skutki finansowe oraz na spór dotyczący tego, czy śląszczyzna jest odrębnym językiem, czy dialektem języka polskiego. Na razie Kancelaria Prezydenta nie poinformowała, kiedy Karol Nawrocki podejmie decyzję w sprawie ustawy. Niezależnie od rozstrzygnięcia, będzie miało istotne znaczenie dla debaty o języku, tożsamości i polityce regionalnej w Polsce.